Ang Misteryo Ng
Isang Lucifer
Sa kasaysayan ng Kristiyanismo, may isang salitang nagdala ng
napakalaking hiwaga, kontrobersiya, at theological debate: Lucifer.
Para sa maraming Kristiyano, ang pangalang Lucifer ay agad na nagbubukas
ng larawan ng isang anghel na nahulog mula sa langit, naghimagsik laban sa
Diyos, at naging Satanas. Sa karaniwang pagtuturo, si Lucifer ay ang
dating maringal na nilalang na naging pinuno ng kadiliman matapos siyang
magkasala ng kapalaluan.
Ngunit kapag binuksan natin ang mga sinaunang teksto ng Biblia at
pinag-aralan ang kanilang mga salita sa Hebreo, Griyego, at Latin, may
isang nakakagulat na bagay na lumilitaw.
Ang salitang lucifer mismo ay hindi orihinal na nangangahulugang
“Satanas.”
Ito ay salitang Latin na may kahulugang tagapagdala ng liwanag, at
ginagamit din upang tukuyin ang tala sa umaga, ang bituin na lumilitaw
bago sumikat ang araw.
At dito nagsisimula ang ating paglalakbay.
Sapagkat sa isang banda, ang salitang Lucifer ay naging pangalan
ng nahulog na kaaway ng Diyos. Ngunit sa kabilang banda, ang larawan ng morning
star, ang maningning na tala sa bukang liwayway, ay ginagamit din sa Bagong
Tipan kaugnay kay Panginoong Jesucristo.
Sa Apocalipsis 22:16, sinabi ni Jesus:
“Ako ang ugat at lahi ni David, ang maningning na tala sa umaga.”
Sa Latin Vulgate, ito ay:
stella splendida et matutina
o, sa Tagalog:
maningning at pang-umagang tala.
Samantala, sa 2 Pedro 1:19, mababasa sa Latin Vulgate ang
salitang:
lucifer oriatur in cordibus vestris
na maaaring isalin bilang:
“ang tala sa umaga ay sumikat sa inyong mga puso.”
Kung gayon, isang mahalagang tanong ang kailangang harapin:
Paano naging pangalan ni Satanas ang Lucifer kung ang mismong konsepto ng
Lucifer, bilang morning star o tagapagdala ng liwanag, ay maaari ring gamitin
sa konteksto ni Cristo?
Hindi natin dapat madaliing sagutin ang tanong na ito.
Hindi rin dapat agad sabihin na dahil ginagamit ang salitang lucifer
sa isang talata at ang konsepto ng morning star kay Cristo sa ibang talata,
nangangahulugan na si Jesus at Satanas ay iisang persona.
Ang layunin ng aklat na ito ay mas malalim.
Layunin nitong siyasatin kung paano ginagamit ng Biblia ang larawan ng liwanag,
bituin sa umaga, pagbaba mula sa langit, pagtaas, pagbagsak, kaluwalhatian,
kapalaluan, at paghahari. Pag-aaralan natin kung paano ang isang simbolismo
ay maaaring magkaroon ng magkaibang direksiyon depende sa konteksto.
Sa madaling salita, susuriin natin ang konsepto ng “dalawang anyo ng
Lucifer.”
Ang unang anyo ay ang Lucifer na bumagsak.
Ang ikalawang anyo ay ang Lucifer bilang maningning na tala, na sa
Bagong Tipan ay iniuugnay kay Cristo.
Ngunit ang dalawang ito ay hindi dapat basta tawaging dalawang persona ng
iisang nilalang. Sa halip, ang tanong na ating bubuksan ay kung paano ginagamit
ng banal na Kasulatan ang iisang larawan ng liwanag upang ipakita ang
dalawang magkasalungat na kahihinatnan: pagkahulog at pagtubos, kapalaluan
at pagpapakumbaba, paghihimagsik at pagsunod, kamatayan at buhay.
Ang Salitang Lucifer
Upang maunawaan ang misteryong ito, kailangan nating magsimula sa salita
mismo.
Ang lucifer ay Latin.
Nagmumula ito sa mga salitang lux, na nangangahulugang “liwanag,”
at ferre, na nangangahulugang “magdala.”
Kaya ang literal na ideya ng lucifer ay tagapagdala ng liwanag.
Sa sinaunang paggamit ng Latin, ang lucifer ay maaaring tumukoy sa
morning star o tala sa umaga.
Hindi ito awtomatikong pangalan ng diyablo.
Ito ang isa sa pinakamahalagang pundasyon ng ating pag-aaral.
Kapag sinabi ng isang tao na “Lucifer means Satan,” kailangan nating
itanong:
Saang teksto? Saang wika? Saang panahon? At ayon sa anong tradisyon?
Dahil ang isang salita ay maaaring magkaroon ng pagbabago sa kahulugan
habang lumilipas ang panahon.
Ang salitang lucifer ay isang magandang halimbawa nito.
Sa Isaias 14:12, ang Latin Vulgate ay gumagamit ng salitang Lucifer:
Quomodo cecidisti de caelo, Lucifer, qui mane oriebaris?
“Paanong nahulog ka mula sa langit, Lucifer, ikaw na sumisikat sa umaga?”
Ngunit ang orihinal na Hebrew ay hindi nagsasabing “Lucifer.”
Ang Hebrew expression ay Helel ben Shachar, na may kaugnayan sa
isang maningning na nilalang o tala ng bukang liwayway, “anak ng umaga.”
At higit na mahalaga, ang kabanata ay nasa isang propesiya laban sa hari
ng Babilonia.
Samakatuwid, kailangan nating paghiwalayin ang orihinal na biblical
context mula sa mga interpretasyong nabuo sa kasaysayan ng Kristiyanismo.
Hindi ibig sabihin nito na mali ang lahat ng theological interpretations
tungkol kay Satanas.
Ibig sabihin lamang nito na kailangan nating maging maingat sa
pagsasabing ang Isaias 14:12 ay isang simpleng pangalan na “Lucifer,” at ang
Lucifer na iyon ay tahasang tinatawag na Satanas sa mismong talata.
Hindi ganoon kasimple ang teksto.
Ang Liwanag at ang
Pagkahulog
May isang napakalakas na simbolismo sa Biblia: ang liwanag.
Ang Diyos ay inilalarawan bilang liwanag.
Ang liwanag ay nauugnay sa katotohanan, kabanalan, kaalaman, buhay, at
presensya ng Diyos.
Samantala, ang kadiliman ay madalas na nauugnay sa kasalanan,
kamangmangan, kamatayan, at pagkahiwalay sa Diyos.
Kaya ang larawan ng isang maningning na tala na nahulog mula sa langit
ay napakalakas.
Ang dating mataas ay naging mababa.
Ang dating nagniningning ay nahulog.
Ang dating dakila ay naging kahiya-hiya.
Ito ang dahilan kung bakit naging napakahalaga ng Isaias 14 sa Christian
interpretation tungkol sa pagbagsak ni Satanas.
May iba pang mga teksto sa Bagong Tipan na nagsasalita tungkol sa
pagbagsak ni Satanas.
Sa Lucas 10:18, sinabi ni Jesus:
“Nakita ko si Satanas na nahulog na parang kidlat mula sa langit.”
Sa Apocalipsis 12, inilalarawan naman ang isang malaking dragon na
iniuugnay sa Diyablo at Satanas, at inilalarawan ang kanyang pagkahulog.
Dahil dito, sa paglipas ng panahon, pinagsama ng mga Kristiyanong
interpreter ang mga larawan mula sa iba't ibang bahagi ng Kasulatan.
Isaias 14: isang maningning na nilalang na nahulog.
Lucas 10: si Satanas na nahulog mula sa langit.
Apocalipsis 12: ang dragon na itinapon mula sa langit.
Mula sa pagsasama-sama ng mga tekstong ito ay lumitaw ang isang malakas
na tradisyon: Lucifer bilang pangalan ng nahulog na Satanas.
Ngunit dito pumapasok ang isa pang nakakagulat na teksto.
Ang Ikalawang
Lucifer
Sa 2 Pedro 1:19, ginagamit ng Latin Vulgate ang salitang lucifer.
Hindi ito ginagamit upang pangalanan si Satanas.
Ginagamit ito sa isang kontekstong nagsasalita tungkol sa pagdating ng
liwanag sa puso.
Ang teksto ay nagsasalita tungkol sa propetikong salita bilang isang ilawang
nagniningning sa madilim na lugar, hanggang sa magbukang-liwayway at ang lucifer
ay sumikat sa puso ng mga mananampalataya.
Napakahalaga nito.
Sapagkat kung ang lucifer ay nangangahulugang “Satanas” sa lahat
ng pagkakataon, magiging napakahirap ipaliwanag kung bakit ginagamit ng Latin
text ang salitang ito sa ganitong positibong konteksto.
At higit pa rito, sa Apocalipsis 22:16, si Jesus mismo ang
nagsabi:
“Ako ang ... maningning na tala sa umaga.”
Dito lumilitaw ang isang makapangyarihang biblical contrast.
May nahulog na tala.
At mayroon ding maningning na tala.
May larawan ng liwanag na naging tanda ng pagbagsak.
At may larawan ng liwanag na naging tanda ng tagumpay at kaluwalhatian
ni Cristo.
Ito ang magiging puso ng ating pag-aaral.
Dalawang Anyo ng
Isang Simbolo
Ang salitang Lucifer ay maaaring gamitin bilang susi upang buksan
ang isang mas malalim na theological symbolism.
Hindi nangangahulugang dalawang magkaibang persona ang iisang Jesus at
Satanas.
Sa halip, maaari nating pag-aralan ang dalawang mukha ng simbolismo ng
morning star.
Ang una ay ang liwanag na naghangad ng sariling kaluwalhatian at
bumagsak.
Ang ikalawa ay ang liwanag na nagpakumbaba, sumunod sa Ama, nagdusa,
namatay, at muling nabuhay sa kaluwalhatian.
Dito makikita ang isang napakalalim na pagkakaiba.
Ang tradisyunal na larawan ng Satanas ay pag-akyat dahil sa kapalaluan
at pagbagsak dahil sa paghihimagsik.
Ang larawan ni Cristo ay pagbaba sa pagpapakumbaba at pag-angat sa
kaluwalhatian sa pamamagitan ng pagsunod.
Kaya ang dalawang larawan ay tila salamin ng isa't isa.
Ang isa ay nagsasabing:
“Aakyat ako.”
Ang isa naman ay pinili ang landas ng:
“Magpakababa.”
Ang isa ay naghahangad na ang sarili ang maging sentro.
Ang isa ay itinuro ang lahat ng kaluwalhatian sa Ama.
Sa ganitong paraan, maaaring pag-aralan ang dalawang anyo ng
Luciferian imagery nang hindi agad sinasabing si Jesus at Satanas ay
literal na iisang persona.
Ang Misteryo na
Bubuksan ng Aklat
Ang aklat na ito ay hindi simpleng pagtatangka na baligtarin ang
tradisyunal na Kristiyanismo.
Hindi rin ito simpleng pagtatangka na patunayan na si Jesus ay Satanas o
si Satanas ay Jesus.
Sa halip, ito ay isang pagsisiyasat sa wika, simbolismo, kasaysayan,
at theological interpretation.
Tatanungin natin:
Ano ang tunay na kahulugan ng Helel?
Ano ang ibig sabihin ng Shachar?
Bakit ginamit ng Septuagint ang Heosphoros?
Bakit ginamit ng Latin Vulgate ang Lucifer?
Kailan nagsimulang maging personal name ni Satanas ang Lucifer?
Paano ito binasa ng mga Church Fathers?
Paano ito pinatibay ng Medieval Christianity?
At higit sa lahat:
Bakit ginagamit ni Jesus ang larawan ng “morning star” para sa kanyang
sarili?
Kung ang Lucifer ay simpleng pangalan lamang ni Satanas, bakit lumilitaw
ang parehong konsepto ng morning star sa Christological imagery?
Marahil ang sagot ay hindi nasa simpleng equation na:
Lucifer = Jesus o Lucifer = Satanas.
Marahil ang mas malalim na tanong ay:
Ano ang kinakatawan ng liwanag bago at pagkatapos ng pagbagsak?
Sa mga susunod na kabanata, babalik tayo sa pinagmulan ng salita.
Babalikan natin ang Hebrew text ng Isaias, susundan ang salin sa Greek,
susuriin ang Latin Vulgate, at pag-aaralan ang paghubog ng tradisyong
Kristiyano.
At habang ginagawa natin iyon, unti-unting lilitaw ang isang malaking
theological paradox:
Ang isang salita para sa “tagapagdala ng liwanag” ay naging pangalan ng
pinakamadilim na kaaway ng Diyos, samantalang ang larawan ng “maningning na
tala sa umaga” ay naging isa sa pinakamataas na titulo ni Jesucristo.
Ito ang Misteryo ng Isang Lucifer.
At dito pa lamang nagsisimula ang ating paglalakbay.